Донишгоҳи мо

Донишгоҳи давлатии Хоруғ ба номи Моёншо Назаршоев зодаи истиқлолият буда, бо Қарори Девони Вазирони Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 5-уми августи соли 1992 таҳти рақами 294 таъсис ёфта, аз якуми октябри ҳамон сол ба фаъолият оғоз намудааст. Сифати таълиму тарбия дар донишгоҳ хуб ба роҳ монда шуда, он бо синфхонаҳои васеъу барҳаво ва муҷаҳҳаз бо ҳама таҷҳизот, лабораторияҳои муосири таълимӣ, ташхисгоҳҳо, толорҳои ҷаласавию кабинетҳои фаннӣ, хобгоҳҳои замонавӣ таъмин буда, феълан  ҳама имкониятҳо барои тайёр намудани мутахассисони сатҳи байналмилалӣ муҳайё аст.
Таъсис ёфтани Донишгоҳи давлатии Хоруғ дар ҳаёти маданӣ, маърифатӣ, илмӣ ва фарҳангии Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон рӯйдоди фараҳбахшу дорои аҳамияти бузурги сиёсию фарҳангӣ маҳсуб меёбад ва дар китоби таърихи илму маориф ва фарҳанги вилоят як санаи навро боз намуд.
Донишгоҳи давлатии Хоруғ ба ҳамаи душвориҳои солҳои аввали истиқлолият нигоҳ накарда, чун маркази илмӣ-маърифатӣ нерӯҳои зеҳнӣ-илмиро муттаҳид намуда, ба ташаккули кадрҳои илмӣ-омўзгорӣ ва пешрафти соҳаҳои дигари хоҷагии халқ мусоидат намуд. Ҳамчун боргоҳи илмию маърифатӣ ва фарҳангӣ омили пешрафти ҳаёти иқтисодӣ ва иҷтимоии ин минтақаи кўҳистон гардида, барои тарбияи ахлоқӣ, ташаккули худшиносии миллӣ, тақвияти маънавиёт ва маърифати аҳли ҷомеа заминаи устуворро фароҳам овард.
Лозим ба ёдоварист, ки дар таъсиси Донишгоҳи давлатии Хоруғ иқдом ва хизмати раиси он вақтаи Кумитаи Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, академики Академияи байналхалқии мактабҳои олӣ, доктори илмҳои таърих, шодравон Моёншо Назаршоев басо бузург аст. Бесабаб ҳам нест, ки баъдан ин донишгоҳ ба номи ин фарзанди барӯманд ва сарсупурдаи миллат гузошта шуд.

Аз оғоз то иқдоми устувор

Донишгоҳ дар соли аввали фаъолияташ ҳамагӣ ду факултет (гуманитарӣ ва илмҳои табиӣ) дошта, 200 нафар донишҷӯро фаро гирифта буд. Он замон дар донишгоҳ ҳамагӣ 25 нафар омӯзгор, аз ҷумла як нафар доктори илм ва шаш нафар номзади илм ба кор шурӯъ карда буданд.
Дар зарфи 28 соли фаъолияташ донишгоҳ бо дастгирии ҳаматарафаи  Ҳукумати ҷумҳурӣ, шахсан Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба як маркази тавонои илмию таълимӣ ва тарбияи кадрҳои омӯзгорӣ табдил ёфт. Дар ин муддат донишгоҳро зиёда аз 10 ҳазор нафар бо ихтисосҳои гуногун, аз ҷумла зиёда аз 8 ҳазор нафар бо ихтисосҳои педагогӣ хатм намуданд, ки аксарияти онҳо дар мактабҳои миёна, мақомоти ҳифзи ҳуқуқ, ниҳодҳои қудратӣ, муассисаҳои давлатӣ ва ғайридавлатӣ, созмонҳои дохили кишвар ва берун аз он кор мекунанд.
Имрўз донишгоҳ дорои 8 факултет — факултетҳои “Математика”, “Биология”, “Забонҳои хориҷӣ”, “Илмҳои табиӣ”, “Таърих ва ҳуқуқ”, “Филология тоҷик”, “Иқтисод” ва “Педагогӣ” буда, дар шуъбаи рӯзона аз рӯи 57 ихтисос — 36 ихтисоси омӯзгорӣ ва 22 ихтисоси соҳавӣ, дар шуъбаи ғоибона аз рӯи 17 ихтисос — 8 ихтисоси омӯзгорӣ ва 9 ихтисоси соҳавӣ мутахассисони дорои маълумоти олии зинаи бакалавр, мутахассис ва магистрро тайёр мекунад. Муҳассилин дар кафедраҳои “Таҳлили математикӣ”, “Таҳлили функсионалӣ ва муодилаҳои дифференсионалӣ”, “Тарбияи ҷисмонӣ”, “Забонҳои шарқ”, “Забони тоҷикӣ”, “Адабиёт ва санъат”, “Биоэкология ва туризм”, “Биологияи умумӣ”, “Фанҳои табиии илмӣ”, “Назарияи иқтисод”, “Менеҷмент ва маркетинг”, “Таърихи умумӣ”, “Таърихи халқи тоҷик”, “Забонҳои хориҷӣ”, “Филологияи англис”, “Забон ва адабиёти рус”, “Фалсафа ва сиёсатшиносӣ”, “Педагогикаи равоншиносӣ”, “Методикаи таълими ибтидоӣ”, “Фанҳои муҳандисӣ” ҳаматарфа ба таълим фаро гирифта мешаванд.

Кадрҳои баландихтисосу ҷавобгӯи талаботи давр

Дар донишгоҳ 310 нафар омӯзгорони доимӣ (аз он ҷумла, 186 нафар бонувон), 34 нафар устодони ҳамкори беруна, 201 нафар кормандони ёрирасон, техникӣ ва хоҷагӣ ба фаъолият ва корҳои илмию омӯзгорӣ машғул буда, дар маҷмӯъ 545 нафар кормандон ва устодон, аз ҷумла 271 нафар занон  фаъолият мекунанд. Аз 344 нафар омўзгор 13 нафар доктори илм, 55 нафар номзади илм, ки аз инҳо 43 нафар номзади илм, дотсент ва 11 нафар муаллими калон, номзади илм, 129 нафар саромӯзгорон ва 161 нафар ассистентон мебошанд. Аз ин теъдод, як нафар академики Академияи миллии илмҳои Ҷумухурии Тоҷикистон,  як нафар узви вобастаи Академияи  илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон,  дорандаи медали ба номи Академик Н.И. Вавилови Академияи илмҳои табиатшиносии Федератсияи Россия дар соҳаи генетика ва селексияи растаниҳо,  се нафар дорандагони Ҷоизаи Президентӣ дар соҳаи маориф, ду нафар барандаи Ҷоизаи ҷавонон ба номи Исмоили Сомонӣ, 53 нафар Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон, ҳафт нафар Аълочии фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон, ду нафар узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон, се нафар Аълочии матбуот кору фаъолият  намуда, 13 нафар устодони донишгоҳ бо мукофотҳои гуногуни давлатӣ сарфароз гаштанд.
Дар донишгоҳ аз рӯи зинаи таҳсилоти магистратура - 127 нафар ва доктор РhD 12 - нафар ба таҳсил фаро гирифта шуда, се нафар зинаи аспрантураро хатм намуданд. Инчунин, ҳафт нафар ба ҳайси унвонҷӯ қабул шуданд.

Низоми кредитӣ

Қабули довталабон ба донишгоҳ тариқи Маркази миллии тестии назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикситон сурат гирифта, имсол донишгоҳро зиёда аз 4800 нафар интихоб намуданд, ки аз ин шумора 868 нафар соҳиби унвони донишҷӯ гардиданд.
Қабул аз тариқи Маркази миллии тестии назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикситон имкон дод, ки дар донишгоҳ аз дигар манотиқои ҷумҳурӣ 272 нафар донишҷӯён ба таҳсил фаро гирифта шудаанд, ки чор нафари онҳо шаҳрвандони Ҷумҳурии исломии Афғонистон мебошанд.
Донишгоҳ пурра ба низоми кредитии таҳсилот гузашта, ҷараёни таълим дар факултету кафедраҳо ва ихтисоси амалкунанда бо фарогирии 3822 нафар донишҷўй, ки аз он 2613  нафар  дар шўъбаи рўзона, 1068  нафар дар шўъбаи ғоибона, 129 нафар дар шуъбаи магистратура ва 12 нафар дар докторантура PhD аз руи ихтисос, тибқи квотаи Президентӣ 364 нафар ки аз онњо 158 нафарашон духтарон мебошанд дар асоси Низомномаи низоми кредитии таҳсилот дар муассисаҳои таҳсилоти олии касбии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки бо Қарори мушовараи Вазорати маориф ва илм аз 30.12.2016, № 19 / 24 тасдиқ шудааст, роҳандозӣ мешавад.

Пойгоҳи моддӣ - техникӣ

Пойгоҳи моддию техникии донишгоҳ низ сол аз сол таҳким ёфта, айни ҳол дар донишгоҳ 4 синфхонаи компютерӣ, 2 маркази иноватсионӣ, як маркази Ҳиндустон ва як кабинети лингофонӣ, 4 лабораторияҳои таълимӣ, бо 381 адад компютер, 106 адад принтер, 13 адад тахтаи электронӣ, 3 адад нусхабардор, 12 адад сканер, 26 проектор ва барномаи My Test X-pro барои тақсимбандии саволномаҳои тестӣ бо ҳамаи таҷҳизоти корӣ дар хизмати устодону донишҷӯён қарор доранд.
Айни ҳол дар Донишгоҳ як китобхонаи марказӣ, китобхонаи факултети забонҳои хориҷӣ, китобхонаи маркази иқтисод, китобхонаи муосири электронӣ ва китобхонаи хобгоҳи донишҷӯён фаъолият доранд, ки фонди умумии онҳо зиёда аз 130 000 адад китобро дар бар мегирад.

Фаъолияти илмӣ - тадқиқотӣ

Ҳайати профессорон ва омӯзгорони 20 кафедраи донишгоҳ дар айни ҳол аз болои 13 самт корҳои илмӣ - тадқиқотӣ ва ду мавзуи фармоишӣ, ки аз тарафи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон маблағгузорӣ мешаванд, кор мекунанд. Танҳо дар соли гузашта омӯзгорони донишгоҳ дар маҷаллаҳои ҷумҳуриявӣ ва хориҷи кишвар зиёда аз 350 мақолаҳои илмӣ — оммавӣ нашр намудаанд. Дар соли 2020 ҳайати профессорону омўзгорони донишгоҳ натиҷаи корҳоли илмӣ тадқиқотиро дар 1 монография, 6 китоб, 14 дастури методӣ ва  15 мақолаҳои дар маҷаллаҳои тақризшаванда ва инчунин маводҳои конференсияҳои байналмилалӣ  ва ҷумҳуриявӣ  ба рўи нашр оварданд.
Барои ба табъ расонидани мақолаҳои илмӣ дар донишгоҳ маҷаллаи илмии “Паёми донишгоҳи Хоруғ” амал менамояд, ки дар як сол 4-маротиба дар ду бахш табиӣ ва гуманитарӣ ба табъ расонида мешавад. Ҳамзамон нашрияи “Фурӯғи маърифат” низ амал менамояд, ки дар ташаккули худшиносӣ ва маърифати донишомўзону омўзгорони Донишгоҳи давлатии Хоруғ ба номи Моёншо Назаршоев аз ибтидо то ин дам хидмати нотакрор кардааст.
Фаъолияти илмии олимону устодони донишгоҳ дар нўҳ моҳи соли 2020 низ пурсамар буда, ду нафар омӯзгорони факултети таърих ва ҳуқуқ хатмкунандагони донишгоҳ Мирзоашрафов Пайрав ва Мамадсалимов Насим, Абдураҳмонова Пошохоним рисолаҳои номзадии худро дар Шӯроҳои дисертатсионии кишвар бомуваффақият ҳимоя намуданд.
Барои ҳарчи бештар ҷалб намудани донишҷӯён ба корҳои илмӣ-тадқиқотӣ дар назди кафедраҳо маҳфилҳои илмии донишҷӯён аз қабили “Ҳуқуқшиносони ҷавон”, “Кишваршиносони ҷавон”, “Нозирони сабз”, “Математикони ҷавон”, “Омӯзгори наврас”, “Лингвистони ҷавон”, “Хониши бадеӣ”, “Гулафшон” ва “Химикони ҷавон” фаъолият менамоянд. Маҳфилҳо корҳои илмии донишҷўёнро мавриди баррасӣ қарор дода, баҳри баланд бардоштани малакаю маҳорат ва ҷаҳонбинии илмии донишҷўён ба хотири иштирок намудан дар озмуну олимпиадаҳои ҷумҳуриявӣ-байналхалқӣ ва идома додани таҳсил дар риштаи магистратура кӯмак мерасонанд.
Давоми соли 2020 ҳайати профессорону омўзгорони донишгоҳ дар аз 10 конференсияю симпозиумҳои байналмилалӣ, ки тариқи онлайнӣ сурат гирифтанд,иштирок намуданд. Бар замми ин, устодони донишгоҳ дар 25 конференсияҳои ҷумҳуриявӣ мустақиман ва ғайримустақим иштирок карданд.

Хобгоҳҳо

Донишгоҳ дорои ду бинои хобгоҳи замонавӣ буда, дар соли таҳсили  2020-2021 489 нафар донишҷў дар он истиқомат мекунанд, ки аз ин шумора 333 нафар ҷавондухтарон (58 нафар тибқи квота) ва 156 нафар ҷавонписарон (17 нафар тибқи квота)  буданд. Донишҷўёни фаъол пайваста дастгирӣ ёфта,  бо стипендия таъмин карда мешаванд. Аз ҷумла, се нафар гирандагони стипендияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соли  таҳсили 2019 - 2020, ду нафар стипендияи Раёсати кор бо ҷавонон ва варзиши ВМКБ, ду нафар нафар гирандаи стипендияи «Дӯстӣ» аз ҳисоби фонди «Ман Тоҷикистонро дўст медорам»-и ҶДММ «Хуаксин-Ғаюр-семент», стипендия аз ҳисоби фонди Оғохон панҷ нафарро ташкил медиҳанд. Лозим ба ёдоварист, ки дар донишгоҳ тариқи квотаи Президентӣ 364 нафар таҳсил менамоянд, ки аз тарафи Раёсати донишгоҳ ҳаматарафа дастгирӣ меёбанд.

Робитаҳои байналмилалӣ

Муносибатҳои байналхалқии донишгоҳ бо мамлакатҳои хориҷӣ мустаҳкам буда, хатмкардагони донишгоҳ дар кишварҳои хориҷӣ, аз ҷумла Россия, Англия, ИМА, Олмон ва дигар давлатҳо таҳсилро идома дода, соҳиби дараҷаи номзади илм, доктори илм ва магистр гардидаанд. Ҳамзамон Донишгоҳи давлатии Хоруғ ба номи М. Назаршоев бо 10 лоиҳа ҳамкорӣ карда истодааст. Донишгоҳ аз рўи барномаи Эразмус +бо 3 лоиҳа: (UNICAC) “University Cooperation for Knowledge Transfer in Central Asia and China”, (HiEdTec) “Модернизатсиякунонии системаи мактабҳои олӣ дар Осиёи Миёна бо истифодаи техника ва технологияи муосир” кор карда истодааст. Мутобиқи барномаҳои мазкур устодон ва донишҷӯёни донишгоҳ дар семинарҳо ва лоиҳаҳои байналмилалӣ дар давлатҳои Олмон, ИМА, Хиндустон, Испания, Иордания, Австрия, Қирғизистон, Ӯзбекистон, Қазоқистон, Португалия, Болгария, Руминия, Эстония, Туркия ва дигар давлатҳо иштирок намуда мубодилаи афкор намудаанд.  Мавриди зикр аст, ки аз рўи лоиҳаҳо ва барномаҳо дар донишгоҳ лабораторияҳо ва марказҳои илмӣ аз қабили лабораторияи минерология ва петрография, лабораторияи канданиҳои фоиданок, ГИС лаборатория, синфхонаҳои инноватсионӣ, лабораторияи эксперименталии экологӣ, Маркази «Интеллект» барои донишҷўдухтарон, Маркази илмӣ-тадқиқотӣ барои донишҷуёни факултети иқтисод ва гармхона дар деҳаи Ҷелондӣ фаъолият доранд.

Ба ҷои охирсухан

Яке аз вазифаҳои муҳим ин ба нақша даровардани сохтмони бинои ҳозиразамони таълимӣ буд. Бо дастгирии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва пешниҳоди мақомоти ҳокимияти давлатии ВМКБ сохтмон ба нақша гирифта шуда, бунёди он дар айни замон бомаром идома дорад.
Маъмурияти ин кохи бузурги илму маърифат аз он миннатпазиранд, ки бо дарназардошти вазъи ҷуғрофӣ Донишгоҳи давлатии Хоруғ таҳти назорати бевоситаи Асосгузори сулҳу ваҳдат, Пешвои миллат, Президенти мамлакат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва Вазири маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон, муҳтарам Имомзода Муҳаммадюсуф Сайдалӣ қарор гирифта, дар ҳалли ҳар як масъалаи ба миён омада, дастгирӣ карда мешавад. Устодону шогирдони донишгоҳ аз ин дастгирии амалӣ сипосгузоранд.
ДОНИШҶӮ
0
ОМӮЗГОРОН
0
ДОКТОРИ ИЛМ
0
НОМЗАДИ ИЛМ
0
image-0-02-06-be7df24825c2e4e1d0aa844eda4a10068abbe1ee3d6f0656560c86872c4d1b4f-v.jpg

Донишгоҳи мо

Донишгоҳи давлатии Хоруғ ба номи Моёншо Назаршоев зодаи истиқлолият буда, бо Қарори Девони Вазирони Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 5-уми августи соли 1992 таҳти рақами 294 таъсис ёфта, аз якуми октябри ҳамон сол ба фаъолият оғоз намудааст. Сифати таълиму тарбия дар донишгоҳ хуб ба роҳ монда шуда, он бо синфхонаҳои васеъу барҳаво ва муҷаҳҳаз бо ҳама таҷҳизот, лабораторияҳои муосири таълимӣ, ташхисгоҳҳо, толорҳои ҷаласавию кабинетҳои фаннӣ, хобгоҳҳои замонавӣ таъмин буда, феълан  ҳама имкониятҳо барои тайёр намудани мутахассисони сатҳи байналмилалӣ муҳайё аст.

Search